Người chỉ mong nghe lao xao tiếng Việt mỗi ban mai...

Và giờ đây, anh đang ngồi trước mặt chúng tôi, mái tóc húi cua, giọng nói sôi nổi, vóc dáng vậm vạp, chắc chắn và tràn trề nhiệt huyết...Anh kể: "Tôi vừa về Việt Nam cùng ghép thận với anh em bác sĩ ở Bệnh viện Bộ Công an. Thì cũng chỉ tranh thủ đi trong dịp weekend thôi. Thế mà vừa quay về đến Bỉ, còn đang tắm đã nhận được điện thoại anh em bên nhà gọi sang thông báo chỗ mổ bị chảy máu, tôi đoán đó là hiện tượng thải cấp, xét nghiệm cho thấy đúng như vậy. Tôi đã chỉ đạo qua điện thoại cho anh em giải quyết xong rồi...." .

Tôi vốn ấn tượng giọng Huế luôn nhẹ nhàng, tiết tấu chậm rãi, lần đầu thấy có người nói giọng Huế mà lại sôi nổi, vội vàng như anh.

Hoàng Anh Dũng là con trai  bác sỹ Hoàng Bá, nguyên giám đốc Bệnh viện tỉnh Quảng Bình. Ngoài hai cha con, gia đình anh còn 2 người nữa cũng là bác sĩ, cái nghề mà cha anh luôn đau đáu mong các con hướng tới để trị bệnh cứu người.

Tốt nghiệp Đại học Y Huế năm 1980, anh đầu quân về khoa Ngoại, Bệnh viện Quảng Ngãi, làm việc suốt 10 năm ở đây trên cương vị trưởng phòng mổ, rồi trưởng phòng điều trị của bệnh viện. Năm 1990, bác sỹ Hoàng Anh Dũng sang Bỉ đoàn tụ với gia đình. Anh nhanh chóng hội nhập đời sống xứ người. Song, việc kiếm sống và để có tiền ăn học ở Vương quốc Bỉ chẳng dễ dàng.
Anh kể: “Tôi làm việc quần quật. Từ rửa chén đến chạy bàn. Lấy ngày nuôi đêm. Đã vậy, cũng không yên.Tổ trưởng nhà hàng từng cho tôi nghỉ việc vì theo anh ta, tôi là bác sĩ, mỗi lần gọi tôi làm việc, anh ta thấy kỳ cục quá! Lần khác, một viện dưỡng lão nhận tôi vào phụ việc với điều kiện dọn thêm toilet, tôi cũng ừ. Cứ vậy, tôi cày liên tục cho đến khi được một bệnh viện nhận vào làm việc. Từ đó, tôi đi làm ban ngày, ban đêm đi học cho đến lúc ra trường”.

Khi đăng ký đi học lại, thay vì phải mất 13 năm để lấy bằng bác sĩ và bác sĩ ngoại khoa, anh đã được Hội đồng Y khoa của Bộ Y tế Bỉ miễn giảm 8 năm nhờ đã tốt nghiệp Đại học Y và có thời gian làm việc thực thụ 10 năm tại Việt Nam. Ra trường, anh làm bác sĩ tự do và trực cấp cứu tại các bệnh viện tư với thù lao kha khá.

Sau đó, bệnh viện Erasme thuộc Đại học ULB tuyển bác sĩ ghép tạng dưới cơ hoành, anh cùng ba đồng nghiệp người Bỉ được nhận vào thử việc. Sau hai năm, bệnh viện nhận chính thức một mình anh. Lúc ấy, cấy ghép thận là một ngành khá mới mẻ đối với y khoa thế giới và hoàn toàn mới lạ ở Việt Nam. Tạng của người vừa mới qua đời được đưa vào một cơ thể sống, nối lại. Khi mạch máu hồng trở lại là dấu hiệu của sự hồi sinh. Nhìn thấy dấu hiệu của sự hồi sinh cũng đồng nghĩa với sự thành công của việc cấy ghép.

Bác sỹ Dũng chưa một lần thất bại trong cấy ghép thận. Để có được thành công này là cả một quá trình khổ luyện. Cho tới giờ, anh không nhớ nổi mình đã thực tập cấy ghép tim, gan, thận của biết bao chú lợn. Anh đã chấp nhận làm không công cho các phòng thí nghiệm để có nhiều cơ hội được thực tập. Đêm đêm, anh thức trắng đọc các tài liệu y khoa, đọc rất nhiều. Rồi ngày lại ngày, anh đi sớm về khuya để tranh thủ học hỏi thêm ở các đồng nghiệp. Sự chịu thương, chịu khó của chàng trai đất Việt đã được các đồng nghiệp và Ban Giám đốc Bệnh viện Erasme đánh giá rất cao. Tháng 4/2004, bác sĩ Hoàng Anh Dũng được bổ nhiệm làm Phó Khoa ghép thận, sớm hơn 2 năm so với qui định thông thường. Hiện nay, anh đã đào tạo thêm bốn bác sĩ Bỉ nữa để cùng anh gánh vác công việc và để anh có thời gian thực hiện ước nguyện của mình: trở về giúp đỡ quê hương Việt Nam!

Anh cho biết: “Ngày 30/ 7/ 2001 tôi thực hiện ca ghép thận đầu tiên tại Bệnh viện Trung ương Huế dưới sự hướng dẫn của giáo sư Depauw Luc, thầy của tôi về ghép thận tại Bệnh viện Erasme của Bỉ. Trước đó, năm 2000 tôi trở về Huế để học cắt gan theo phương pháp Tôn Thất Tùng với tiến sĩ Lê Lộc, được tiếp kiến GS Phạm Mạnh Hùng - nguyên Thứ trưởng Bộ Y tế - và được đề nghị hỗ trợ thực hiện các ca ghép thận tại Việt Nam. Từ đó tôi về nước thường xuyên hơn để tiếp tục chương trình ghép thận”.

Và thế là bắt đầu cả một chuỗi dài những chuyến về Việt Nam. Khi là những cuộc bay đi bay về chuyển giao kỹ thuật ghép thận, khi là những container trang thiết bị, dụng cụ y tế mà anh vận động được gửi theo tàu biển về nước. Cũng tại Việt Nam, anh tiếp tục đào tạo thêm bốn bác sĩ nữa để cùng anh gánh vác công việc và bắt tay thực hiện tâm nguyện chia sẻ kinh nghiệm và sở học cho ngành y tế Việt Nam.

Nhằm mục đích chuyển giao kỹ thuật, đa số các ca ghép thận, anh không trực tiếp tiến hành mà cùng tham gia, hướng dẫn và chỉ thực hiện những khâu khó. Ngoài ra, mỗi năm anh đưa 6- 8 bác sĩ của Bệnh viện Trung ương Huế và trường Đại học Y khoa Huế sang Bỉ thực tập, học hỏi kinh nghiệm. Trong số đó, đã có người tiếp tục nghiên cứu cao hơn để lấy bằng tiến sĩ tại Đại học ULB Vương quốc Bỉ. Có thể nói, hầu hết khoa ghép thận của các bệnh viện trong nước như Bệnh viện Trung ương Huế, Nhi Đồng 2, Chợ Rẫy, Bệnh viện nhi Trung Ương, Bệnh viện Bạch Mai, Học viện Quân y, bệnh viện Bộ Công an... đều có dấu ấn đôi bàn tay nhân ái của bác sĩ Hoàng Anh Dũng. Mỗi năm anh lại xin được vài container trang thiết bị y tế gửi về giúp những nơi này.

Hiện tại, bác sĩ Hoàng Anh Dũng đang nung nấu một dự án 10 triệu đô la bằng vốn xã hội hóa để sản xuất dịch truyền và dịch thẩm phân khúc mạc (lọc màng bụng). Anh bảo ở Việt Nam giá thành loại dịch này là 2,6 ơ-rô/lít. Một khi dự án thành công, giá mỗi lít sẽ hạ xuống chỉ còn 1,6 ơ-rô thôi. Người nghèo chẳng may mắc bệnh sẽ được hưởng lợi nhiều từ dự án này.

Trả lời phỏng vấn của phóng viên Thông tấn xã Việt Nam "lý do gì khiến anh bỏ nhiều công sức đi về Việt Nam như thế?", bác sĩ Hoàng Anh Dũng cười rất hiền, ánh mắt lấp lánh: "Trước đây, ba tôi từng nói: 'Cho dù cuộc đời chúng ta có trải qua nhiều gian truân đến đâu, ba vẫn muốn các con phải về phục vụ đất nước Việt Nam mình'. Ba đã nói vậy thì  tôi phải về thôi. Vả lại, tôi cứ ao ước mỗi khi thức dậy, tôi lại được nghe lao xao tiếng Việt quê mình".

Thực hiện ý nguyện của cha, bác sĩ Hoàng Anh Dũng đã bay đi bay về Việt Nam không dưới 30 lần để giúp đỡ ngành y tế nước nhà, mà kinh phí cho các chuyến trở về hầu hết đều do anh tự trang trải.

Và anh đang chuẩn bị về lần nữa, lần này là để dự Hội nghị Việt Kiều thế giới lần thứ nhất, tổ chức tại Hà Nội vào hạ tuần tháng này./. (Thúy Viên)